Avstraliya və Aİ qlobal qeyri-müəyyənlik fonunda genişmiqyaslı ticarət razılaşması əldə etdi.

Avstraliya və Aİ 8 ildən sonra geniş ticarət sazişi imzaladı

Avstraliya və Avropa İttifaqı səkkiz il davam edən danışıqlardan sonra genişmiqyaslı azad ticarət razılaşmasına gəlib. Kanberrada imzalanan sazişin dəyəri təxminən 10 milyard Avstraliya dolları qiymətləndirilir.

Razılaşma hər iki tərəf tərəfindən “win-win” kimi qiymətləndirilib. Avropa Komissiyasının prezidenti Ursula von der Leyen bildirib ki, bu saziş sürətlə dəyişən dünyada “birgə dayanıqlılıq” üzərində qurulub.

Əsas məqamlar:

Demək olar ki, bütün tariflər aradan qaldırılır

Müdafiə və kritik minerallar sahəsində əməkdaşlıq artırılır

Ticarət əlaqələri genişləndirilir

Razılaşmaya əsasən, Avropa İttifaqı Avstraliya məhsullarına tətbiq olunan tariflərin böyük hissəsini ləğv edəcək. Buraya şərab, meyvə, tərəvəz, zeytun yağı, dəniz məhsulları və bəzi süd məhsulları daxildir.

Bu addımın yalnız şərab istehsalçılarına ildə təxminən 37 milyon dollar qənaət edəcəyi bildirilir.

Eyni zamanda, Avstraliya bazarında Avropa məhsulları da ucuzlaşacaq. İstehlakçılar daha sərfəli qiymətə Avropa şərabları, şirniyyatlar və digər məhsulları əldə edə biləcəklər.

Mübahisəli məqamlar:

Razılaşma hər kəsi razı salmayıb. Xüsusilə kənd təsərrüfatı sektoru narazıdır.

Avstraliya mal əti ixrac kvotası artırılsa da, fermerlər daha yüksək limit gözləyirdi

Avropalı fermerlər isə bu artıma ümumiyyətlə qarşı çıxıb

Növbəti 10 ildə Avstraliya mal ətinin Aİ bazarına çıxışı 10 dəfədən çox artsa da, illik limit təxminən 30 min ton səviyyəsində qalacaq.

Qlobal kontekst:

Bu razılaşma Aİ-nin qlobal ticarət strategiyasının bir hissəsidir. ABŞ və Çin kimi böyük güclərin tariflər və resurslar üzərindən təsirini artırdığı bir dövrdə Brüssel ticarət tərəfdaşlarını şaxələndirməyə çalışır.

Ursula von der Leyen vurğulayıb ki, bu gün dünyada təkcə ticarət deyil, etibar daha önəmli faktora çevrilib.

Nəticə:

Saziş həm iqtisadi, həm də strateji baxımdan önəmlidir.
Bir tərəfdən ticarət genişlənir, digər tərəfdən isə müdafiə və resurs əməkdaşlığı güclənir.

Amma kənd təsərrüfatı sektorundakı narazılıqlar göstərir ki, bu razılaşma hər kəs üçün ideal balans yaratmayıb.